15-besh yillik dastur (2026–2030-yillar) Xitoyning iqtisodiy trayektoriyasida keskin burilish yasab, o‘sishning shunchaki sur’atidan ko‘ra uning “sifati” muhimroq bo‘lgan yangi davr boshlanganidan darak beradi. YaIM o‘sishining mo‘tadil – 4,5–5 foizlik maqsadli ko‘rsatkichini belgilash orqali Pekin ko‘chmas mulk bozorini qarz hisobiga kengaytirish va yirik infratuzilma loyihalarini amalga oshirish davri samarasizlik nuqtasiga yetganini tan olmoqda. Buning o‘rniga strategiya sun’iy intellekt, kvant texnologiyalari va past balandlikdagi iqtisodiyot kabi ilg‘or yuqori texnologiyali yo‘nalishlarga tayangan holda “yangi sifatli ishlab chiqaruvchi kuchlar”ga yo‘naltirilgan. Bu o‘tish innovatsiyalarni bevosita mamlakatning sanoat DNKsiga singdirishga qaratilgan bo‘lib, o‘n yillik oxiriga borib raqamli iqtisodiyotning YaIMdagi ulushini 12,5 foizga yetkazishni maqsad qilgan.

Strategik jihatdan reja ichki ijtimoiy islohotlar bilan global ekologik majburiyatlarni muvozanatda ushlab turadi. Chuqur ildiz otgan nomutanosibliklarni bartaraf etish uchun Xitoy uy xo‘jaliklarining sust iste’molini nihoyat jonlantirish maqsadida bolalar va keksalar parvarishi kabi ijtimoiy himoya tizimlarini mustahkamlash orqali o‘zining “ikki tomonlama aylanma” modelini kuchaytirish choralarini ko‘rmoqda. Garchi rejada 2060-yilgacha uglerod neytralligiga erishish majburiyati tasdiqlangan bo‘lsa-da, unda chiqindilar masalasiga pragmatik yondashilib, asosiy e’tibor uglerod sig‘imini 17 foizga kamaytirishga qaratilgan. Xalqaro miqyosda “Bir makon, bir yo‘l” tashabbusi kichikroq, yuqori daromadli “butik” loyihalar foydasiga qayta ko‘rib chiqilmoqda va bu jahon bozorlari bilan hamkorlikda yanada ehtiyotkor va tanlab yondashilayotganini aks ettiradi.

Biroq 2030-yilga boradigan yo‘l hukumatning qat’iyatini sinashi mumkin bo‘lgan tizimli to‘siqlarga to‘la. Ko‘chmas mulk sektoridagi turg‘unlikning davom etishi, ortiqcha ishlab chiqarish quvvatlari va xaridorlarning ehtiyotkorligi ushbu modernizatsiya maqsadlari uchun jiddiy xavf tug‘diradi. Ushbu tahliliy sharhda bayon etilgan konsepsiyaning muvaffaqiyati davlatning mazkur moliyaviy zaifliklarni qay darajada muvaffaqiyatli yenga olishiga va ayni paytda o‘zi saqlab qolishga intilayotgan sanoat sur’atini bo‘g‘ib qo‘ymagan holda texnologik o‘zini o‘zi ta’minlash rivoji uchun sharoit yarata olishiga bog‘liq bo‘ladi.

Progressiv islohotlar markazi veb-saytida o‘qing

* Istiqbolli xalqaro tadqiqotlar instituti (IXTI) hech qanday masalada muassasaviy nuqtai nazarni bildirmaydi; bu yerda keltirilgan fikrlar faqatgina muallif yoki mualliflarga tegishli bo‘lib, ular IXTIning qarashlarini aks ettirmaydi.